Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο


Γρηγόρης Λαμπράκης

Γρηγόρης Λαμπράκης: 58 χρόνια από τη δολοφονία του στη Θεσσαλονίκη

Ο θάνατός του καθόρισε τις πολιτικές εξελίξεις στην Ελλάδα
από newsroom
δημοσιεύτηκε22 May, 2021
ΧΩΡΙΣσχόλια

Στις 22 Μαΐου του 1963 ο Γρηγόρης Λαμπράκης βρίσκεται στη Θεσσαλονίκη για να μιλήσει σε εκδήλωση για την ειρήνη.

Μετά το τέλος της εκδήλωσης δέχεται δολοφονική επίθεση στη συμβολή των οδών Ερμού και Βενιζέλου (όπου σήμερα βρίσκεται στο μνημείο του Αγωνιστή της Ειρήνης) από τρίκυκλο, στο οποίο επέβαιναν οι ακροδεξιοί Σπύρος Γκοτζαμάνης και Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης.

labrakis1

Τραυματίστηκε σοβαρά και άφησε την τελευταία του πνοή πέντε ημέρες αργότερα στις 27 Μαΐου του 1963, σε ηλικία 51 ετών. Ο θάνατός του προκάλεσε αγανάκτηση στην κοινή γνώμη, οξύτατη πολιτική κρίση, αλλά και διεθνή κατακραυγή.

labrakis

 

Την επομένη ένα πλήθος 500.000 ανθρώπων συγκεντρώθηκε στο Α' Νεκροταφείο για το «Ύστατο Χαίρε». Γρήγορα, η συγκέντρωση μετατράπηκε σε διαδήλωση καταδίκης της δεξιάς κυβέρνησης του Κωνσταντίνου Καραμανλή και του Παλατιού.

Δείτε το Αφιέρωμα της ΝΕΤ, Εκπομπή "Ρεπορτάζ Χωρίς Σύνορα" με μαρτυρίες, του 2014

Φυσικοί αυτουργοί της δολοφονίας Λαμπράκη ήταν ο Σπύρος Γκοτζαμάνης και ο Εμμανουήλ Εμμανουηλίδης, αλλά η δικαστική έρευνα που διεξήγαγαν ο εισαγγελέας Παύλος Δελαπόρτας και ο νεαρός ανακριτής Χρήστος Σαρτζετάκης (ο μετέπειτα πρόεδρος της Δημοκρατίας), έφεραν στο φως σχέσεις των αρχών με ένα ακροδεξιό παρακράτος. Ο ανακριτής Σαρτζετάκης απήγγειλε, μάλιστα, κατηγορίες και εναντίον ανώτατων αξιωματικών της Χωροφυλακής. Οι φυσικοί αυτουργοί καταδικάσθηκαν τον Δεκέμβριο του 1966 σε πολυετή φυλάκιση και απελευθερώθηκαν κατά τη διάρκεια της δικτατορίας.

Τα Αληθινά Σενάρια για τον Γρηγόρη Λαμπράκη

labrakis4labrakis5labrakia-kideia

Η δολοφονία Λαμπράκη επιτάχυνε τις πολιτικές εξελίξεις. Ο  Κωνσταντίνος Καραμανλής, αφού διερωτήθηκε «Ποιος κυβερνάει αυτό τον τόπο;» εγκατέλειψε την πρωθυπουργία και την πολιτική τον Ιούνιο του 1963 και αποσύρθηκε στο Παρίσι. Χιλιάδες νέοι ίδρυσαν τον πολιτικό οργανισμό «Δημοκρατική Νεολαία Λαμπράκη», που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στο προοδευτικό κίνημα της δεκαετίας του '60. Πρώτος γραμματέας της οργάνωσης ανέλαβε ο Μίκης Θεοδωράκης.

labrakis3

Η ζωή και ο θάνατος του Γρηγόρη Λαμπράκη ενέπνευσε τον συγγραφέα Βασίλη Βασιλικό στο περίφημο πολιτικό του μυθιστόρημα με τον τίτλο Ζ (Εκδόσεις Λιβάνη). Το 1969 μεταφέρεται με μεγάλη επιτυχία στη μεγάλη οθόνη από τον σκηνοθέτη Κώστα Γαβρά, με πρωταγωνιστές τον Υβ Μοντάν, τον Ζαν Λουί Τρεντινιάν και την Ειρήνη Παπά.

Ο Γρηγόρης Λαμπράκης με την προσωπικότητα και τη δράση του παραμένει και σήμερα ένα σύμβολο της Δημοκρατίας και του αγωνιζόμενου ανθρώπου κατά της πολιτικής καταπίεσης.



με πληροφορίες και από sansimera.gr, ερτ